آزادي، جنسيت و اديان الهي (1)

رابطه آزادى و جنسيت از پرنزاع‏ترين مباحثى است كه در طول تاريخ، به دلايل گوناگون، كانون توجه متفكران بوده است.
اديان الهى به عنوان برترين مرجع تفسير مفاهيمى مانند آزادى و برابرى ، بهترين ملجأ براى پاسخ‏گويى به مسائل فرهنگى ـ اجتماعى مى‏باشند كه در هر زمان به صورتى نو مطرح مى‏گردند و به اقتضاى رخدادهاى جديد، پاسخ‏هاى متفاوتى مى‏طلبند. نوشتار حاضر براى فهم حدود آزادى جنسيتى در برخوردارى از حقوق گوناگون در اديان بزرگ وحيانى اسلام ، يهوديت و مسيحيت ، برابرى در مسئله خلقت را به عنوان ريشه اختلافات مورد بررسى قرار داده است. فرعيت و فروتر بودن زن در خلقت و گناه اوليه حضرت حوّا ، بر اساس باورهاى دينى يهوديان و مسيحيان ، نزد برخى از آن‏ها ، عامل توجيه بعضى نابرابرى‏ها تلقّى گرديده است. قرآن در اين رابطه ، پرده از بسيارى حقايق برمى‏دارد.

ادامه نوشته

آزادي، جنسيت و اديان الهي (2)

نويسندگان بسيارى، به ويژه از مسيحيان ، درصدد توجيه آيات مربوط به خلقت و ديگر آيات برآمده‏اند و سعى دارند تا با استناد به آياتى كه به نوعى، به حمايت از زنان مى‏پردازند يا آن‏ها را با مردان يكسان مى‏بينند، از شدت اين نابرابرى بكاهند.
سويل[32] در توجيه داستان خلقت در «سفر پيدايش» ، داستان اول را با مشكل مواجه نمى‏بيند؛ زيرا در اين داستان، زن و مرد كاملاً با يكديگر برابرند و هر دو به صورت خدا و همراه با هم و همزمان خلق مى‏شوند. اما در داستان دوم، كه به نظر مى‏رسد وجود زن وابسته به وجود مرد است، وى سعى مى‏كند تا اين تفاوت را به كمك اسطوره «ليليث» (Lilith) توجيه نمايد. بر اساس اين اسطوره، خداوند دو زن را براى آدم خلق كرد: ليليث و حوّا. خداوند ابتدا همسر اول آدم ـ يعنى ليليث ـ را خلق كرد كه با آدم يكسان و همسان بود. اما به دلايل ناشناخته، وى آدم را ترك كرد و تلاش خداوند براى بازگرداندن وى تأثيرى نداشت. در نتيجه، آدم بدون يار و همسر باقى ماند. خداوند همسر دوم آدم يعنى حوّا را خلق نمود. اين بار ، زن آدم فروتر از آدم بود؛ چون از او و براى او خلق شده بود. باب دوم سفر «پيدايش» از اين ماجرا پرده برمى‏دارد.

ادامه نوشته

مشترکات ادیان ابراهیمی

تجدید نظر در دین ابراهیمی جهانی در عصر حاضر و تصفیة آن از عوارضی که آن دین الهی را در گذرگاه قرون متمادی پوشانده است، از با اهمیت‌ترین واجبات دینی و عقلی است؛، زیرا این دین جهانی که از طرف خداوند سبحان به پدر بزرگ ما حضرت ابراهیم (ع) نازل شده است، همان است که همة اهل کتاب را در اصول جامع و مشترکی متحد ساخته است. این اصول مشترک که معتقدات کلّیه همة ما را تشکیل می‌دهند، عبارتند از:‌ توحید، نبوت، معاد، تکالیف الهی و حقوق و اخلاق عالی انسانی.

ادامه نوشته

مراد از وحدت بین شیعه و سنی چیست

1. ایجاد وحدت مذهبی در زمان پیامبر اکرم (ص) و امیر المؤمنین (ع)

قبائل ساکن مدینه سالها با یکدیگر نزاع و اختلاف داشتند، و یهودیان با سوء استفاده از این اختلافات بر آنها سلطه سیاسی یافته بودند، پیغمبر اکرم ـ صلّی الله علیه و آله ـ پس از هجرت به مدینه و قبول رهبری، با پیمان‌هایی میان آنها همبستگی و الفت برقرار نمودند، که یکی از مهمترین این پیمانها، اولین قراردادی بود که بین پیامبر و طوائف و قبایل موجود یثرب بسته شد و بعضی آنرا نخستین قانون اساسی مکتوب جهان دانسته‌اند.

ادامه نوشته

امام زمان(علیه السلام) درانجيل برنابا

احتمالاً شما كتاب انجيل را كه كتاب مقدس مسيحيان است، ديده ايد و مي دانيد انجيل كنوني از چهار انجيل با نام هاي انجيل لوقا، انجيل يوحنا، انجيل مرقس، انجيل متي تشکیل شده، ولی چيزي كه احتمالاً شما نمي دانيد، اين است كه انجيل هايي كه وجود دارد، فقط همين چهار انجيل نيست، بلكه شمار انجيل ها بيش تر از هفده تا است كه هر كدام از آن ها را مثل همين چهار انجيل، شاگردان حضرت عيسي (ع) نوشته اند كه بيش تر آن ها درباره زندگي حضرت عيسي(ع) و بیان حرف هاي ايشان است. در برخي انجیل ها، کارهای عيسى(ع) در شهر جليل پنهان شد. در صورتى كه در انجيل يوحنا، کارهای عيسى(ع) در يهوديه مطرح شده است. ولادت معجزه آساى عيسى(ع) در انجيل مرقس وجود ندارد و تبار عيسى(ع) را به داود مى رساند، در صورتى كه در انجيل متى و انجيل لوقا چنين نيست. اختلاف در تاريخ ولادت عيسى(ع) نيز در اين دو انجيل دیده مي شود. اختلاف در رسالت عيسى(ع) هم قابل مشاهده است كه همه اين ها نشان مي دهد اين انجيل ها ساخته ذهن نويسنده هاي آن هاست كه هركدام با توجه به فهم خودشان اين مطالب را نوشته اند.

ادامه نوشته

سيماي رسول اكرم (ص) در انجيل برنابا

در اواخر سال گذشته از طرف برخي دشمنان اسلام و ساير اديان الهي توطئه‌اي شكل گرفت كه به فرموده مقام معظم رهبري بر مبناي ايجاد دشمني بين مسلمانان و مسيحيان به انجام رسيد و حتي برخي آن را مقدمه‌اي بر شروع جنگ‌هاي صليبي دوره دوم برشمردند. توطئه‌اي كه از برخي روزنامه‌هاي دانماركي آغاز شد، در ادامه، موج‌هاي آن در برخي نشريات اروپايي ظاهر شد و در نهايت به سايت‌هاي اينترنتي رسيد. اين نشانگر آن بود كه «گفتگوي تمدن‌ها» جز بر پاي‌بندي بر تديّن شكل نخواهد گرفت و اصل اساسي، «گفتگوي تديّن‌ها» خواهد بود نه «گفتگوي تمدن‌ها». مقاله با هدف تأکيد بر صلح‌آميز بودن روابط مسلمانان و مسيحيان، سيماي ظهور پيامبر اسلام را در «انجيل برنابا» بررسي كرده است. گرچه اين انجيل به اندازة انجيل‌هاي چهارگانه موجود مقبوليت نيافته، اما به نظر مي‌رسد سرانجام اين انجيل، با مفاهيم و مطالب والاي خود جايگاه حقيقي خود را خواهد يافت.

ادامه نوشته

اتحاد آموزه های ادیان الهی

بايد متذكر شد دين يكي است و همه ي انبياء نيز آمده اند براي ابلاغ و حفظ و تبيين همان دين. دين از سه بخش اساسي تشكيل شده است؛ كه عبارتند از: معارف، اخلاقيّات، احكام عملي.
معارف اموري نظري و فهميدني هستند كه عقائد ديني مثل خداشناسي و راهنماشناسي و فرجام شناسي از آن جمله اند. اين بخش از دين، از آدم تا خاتم يكي بوده است.

ادامه نوشته

تعامل با ادیان از نظر قرآن کریم

تعامل میان ادیان تنها در بستر شناخت عقلانی و فطری امكان پذیراست

خداوند در آیه «لا اكراه فی الدین» در سوره بقره تصریح می كند كه: تعامل بین ادیان در بستر شناخت و معرفت شكل می گیرد و نمی توانیم كسی را مجبور كنیم تا به دینی گرایش پیداكند. استاد مطهری معتقد بود این آیه انشایی است و نه دستوری و به معنای این است كه اكراه در دین و كسی را به پیروی قلبی از دینی مجبوركردن، شدنی نیست. در تعامل میان ادیان، دینی موفق تر خواهدبود كه دارای منطق قویتر و با فطرت انسانی مطابق باشد.

ادامه نوشته

تعامل با ادیان در سیره پیامبر اکرم (ص)

تعامل مثبت و منطقى پیامبر اكرم (ص) با ادیان و مذاهب عصر خود

از جـمـله رازهـاى مـوفقیت پیامبر اعظم (ص )، داشتن منطق كاملاً روشن در برخورد با جریان هـاى اعـتـقـادى ـ دیـنى و آیین عصر خویش بود؛ چه اینكه از یك سو با بت و بت پرستى و كفر و شرك و نفاق در عقیده و عمل مبارزه فرهنگى و اجتماعى كرد و مثلث كفر، شرك و نفاق نـیـز در طـول دوران رسـالتـش در بـرابـر او قـرار گرفت و از هیچ مبارزه اى در برابر «اسـلام » و تـوحـیـد و عـدالت فروگذار نكرد.

ادامه نوشته

تعامل فرهنگی ایرانیان و اعراب قبل از اسلام

ایران در آینه زمان و مكان
1- از نظر تاریخی پیرامون نشأت نژاد آریایی در ایران آرای مختلف وجود دارند. در اینجا هدف نشأت تاریخی مردم ایران نبوده بلكه در ادبیات ایران زمین بحثها است. اكثراً بر این عقیده اند كه مردم ایران ضمن مهاجرتهایی كه در فجر تاریخ صورت گرفته به این سرزمین مهاجرت كرده اند. در پنج هزار سال پیش از میلاد مسیح در منطقه ای میان جنوب روسیه در شرق رود نیپر و شمال قفقاز و غرب كوههای اورال، آن قوم به قوم هند و اروپایی معروف گشته است. در میانه هزاره دوم پیش از میلاد گروهی از قوم هند و اروپایی، كه خود را آریا می نامیدند، سرزمینی را به تصرف خود درآوردند كه آن سرزمین به نام آنان ایران نامیده شد. تاریخ سه سلسله را برای مردم این سرزمین به طور مشخص معرفی كرده كه عبارتند از: سلسله های پارت، پارس و ماد. در ضمن به نژادهای دیگر هند و اروپایی و آریایی نیز اشاره كرده اند كه با هم اختلاط داشته اند. مثل سلسله پیشدادیان كه با اساطیر هند مخلوط شده اند و در نوشته های هرودت نیز می توان اشاراتی به نامهای پیشدادی و كیانی یافت. هردوت این مطالب را بویژه در بیان احوال سكاهای شمالی كه خود از اقوام ایرانی بوده اند آورده است. بنابراین ما مختصری راجع به تاریخ و فرهنگ پارسها، مادها، سلوكیها و ساسانیان بیان خواهیم داشت.

ادامه نوشته

رابطه تعامل سازنده ادیان الهی با نظم جهانی

تعامل سازنده ادیان الهى، چارچوبی برای نظم جهانى

تعامل میان ادیان الهی اجتناب ناپذیر است و گفتگو و مفاهمه میان ادیان از زمان پیامبر اكرم اسلام(ص) آغاز شده است. تعامل متعادل میان پیروان ادیان بدون تدوین مواد حقوقی میسر نیست. تغییرهای بدنی و تغایرهای اقلیمی موجب دگرگونی اصول قابل قبول، اصل آزادی، استقلال، امنیت و عدالت نیست. جهان امروز مانند یك شهر است و تمام ساكنان آن در حكم شهروند محسوب می شوند، در نتیجه آسایش همگان در پرتو تعامل متعادل و احترام مقتابل به وجود می آید. تفاهم پویا و پردوام، بدون پشتوانه عمیق علمی ایجاد نمی شود. مسائلی كه مختلف، مخالف، متغایر و تغییرپذیرند، هرگز موجب وحدت و پایه اتحاد محسوب نمی شوند. زبان، زمان و ویژگی های نژادی و اقلیمی نمی توانند موجب تعامل معقول شوند. فطرت انسان، روح مجرد و هویت اصلی او به دلیل مصونیت از آسیب اختلاف از جمله عوامل اصلی انسجام جهانی به شمار می روند. تفاهم معقول میان جوامع دینی همواره با پشتوانه تكوینی همراه بوده است. تعامل متعادل

ادامه نوشته

رابطه گفتمان معنویت و تعامل سازنده ی ادیان ابراهیمی

هزاره ی سوم میلادی را با عناوینی چون «عصر ایمان و معنویت» و «عصر دانایی و اطلاعات» می شناسیم و این عناوین نشان دهنده ی نگاه إجماعی بشریت به مقوله اندیشه های مورد توجه و دغدغه ی وی می باشد. از مهمترین بحران های عقلی و احساسی انسان عصر مدرنیسم(یا پسامدرنیسم( بحران معنویت است. معنویت و معنوی واژه گانی جهانشمول و پر كاربُرد در ادبیات دینی وعلمی این عصرمحسوب می شود؛ حتی اخیراً همنشینی واژه ی معنویت با سیاست و مدیریت را نیز شاهدیم. كمتر حوزه ی علمی وجوددارد كه معنویت به آن سرنزده باشد واین واژه، امروزه در بین دانش های بشری به سوی میان رشته ای شدن، پیش می رود و یكی از نقطه های امیدتلاقی زیبای علم و دین در جهان مُدرن است.

ادامه نوشته

شیوه تعامل پیامبر اکرم (ص) با اهل کتاب

از آنجا که رسول خدا(ص) علاوه بر رسالت معنوی به تأسیس حکومت در مدینه نیز دست زده اند، از جهات مختلفی شیوه مواجهه پیامبر با اهل کتاب قابل تأمل و بررسی است.

اول: رفتار پیامبر با اقلیتها:
یکی از مسایل عصر، شیوه تعامل نظامهای سیاسی با اقلیتهای مختلف دینی، قومی، نژادی و... است. از این رو است که در جامعه جهانی، تاریخچه حمایت از حقوق اقلیتها، پیشینه ای قابل توجه خصوصاً در قرن بیستم دارد. از این رو در کنوانسیون حقوق مدنی و سیاسی سازمان ملل متحد، سخن از اعتقاد و عمل به مذهب به عنوان حقوق اقلیتها است و حق ابراز عقیده و مذهب در عبادات و رسوم مذهبی و همچنین عمل به مذهب و تعلیم آن مورد تأکید است و در اعلامیه های رفع کلیه اشکال تبعیض مذهبی و اعتقادی (نوامبر 1981) مجمع عمومی، [سازمان ملل] آزادی فکر و وجدان (نفس)، مذهب یا عقیده را به صورت عملیاتی تعریف نموده اند و یا سخن از حق عدم اعمال تبعیض علیه اقلیتها و... است.

ادامه نوشته

مذاهب از اول خلقت تا به الان

آدم(ع) بود وقتي از بهشت به زمين هبوط كرد، نبوّت يافت. وقتي فرزند ناخلف آدم(ع) يعني قابيل ـ لعنة الله عليه ـ فرزند صالح آدم(ع) يعني هابيل ـ رحمة الله عليه ـ را به قتل رساند، گريخت، و ابليس با او ارتباط برقرار نمود و با همكاري قابيل، شرك و بت پرستي را بنيان گذاشت. از آن تاريخ به بعد، ميان بني آدم، همواره دو گروه عمده بوده اند؛ گروهي موحّد و گروهي مشرك كه با ايجاد بدعت در دين خدا، مذاهب منحرف و شرك آلود را ايجاد كرده اند. و هر از گاهي گروهي از موحّدان نيز با ايجاد بدعت در دينشان، مذاهب جديدي را توليد كرده اند و مدام مذاهب باطل رو به فزوني گذاشته اند؛ امّا همواره يك خطّ مستقيم حقّ از آدم تا كنون وجود داشته است؛ و هيچگاه دو دين و مذهب حقّ در جهان نبوده است. لذا در نماز مي گوييم: « اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقيمَ صِراطَ الَّذينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لاَ الضَّالِّين‏ ـــــــ ما را به راه مستقيم هدايت كن! راه كسانى كه آنان را مشمول نعمت خود ساختى؛ نه كسانى كه بر آنان غضب كرده‏اى؛ و نه گمراهان.»
اين راه مستقيم، همان راه راستين موحّدان است كه از آدم(ع) شروع شده و هيچگاه نيز قطع نشده است؛ و اكنون مذهب حقّ تشيّع، امتداد آن راه است.
خلاصه آنكه، اوّلين مذهب انحرافي را قابيل و ابليس با همكاري يكديگر بنا نهادند، و از آن به بعد ابليس با همكاري شياطين انسي، هر از گاهي مذهبي نو ايجاد مي كند. لذا ريشه و منشاء توليد مذاهب باطل، در واقع ابليس است، كه سعي مي كند با آمختن مقداري از حقّ و مقداري از باطل، مردم را فريب داده از صراط مستقيم منحرف سازد.

ملاک بر حق بودن اسلام

اديان ابراهيمي و حتي اديان غير ابراهيمي داراي يك سري آموزه هايي هستند كه در برخي از آنها با هم ممكن است مشترك باشند كه اين براساس فطريات و نيازهاي مشترك همه انسانها و گرايشهاي درونيشان مي باشد. اين نيازهاي مشترك نمي تواند به حق بودن و كامل بودن هريك از آنها را اثبات كند بلكه اشتراك در مطلب و حق دليل به حق بودن كل نيست يعني از موجبه جزئيه موجبه كليه نتيجه نمي دهد لذا بايد بستر و تمام اجزاء و آموزه ها هم از طريق وحي و عالم بالا رسيده باشد و هم بايد موثق بوده باشد و تمامي آنها با هم همسنخ بوده باشد. نتيجه آنكه برخي مشتركات دليل بر درستي كل نمي باشد بايد همه آنها با هم در يك سيسم جامع ديني و الهي كامل نمايان باشند و تضمين كننده سعادت انسان تا ايد باشند.

ادامه نوشته

مکاتب و دعا

هيچ فرقه و يا مكتبي دعا كردن به معني درخواست كردن از خداوند را كفر نمي داند مگر اينكه دعا كردن همراه با فعل ديگري باشد كه آن فعل جايز نباشد و كفر محسوب گردد مثلا اينكه ما عوامل ديگر غير از خداوند را در برآوردن حاجات خود موثر بدانيم و...
در ادامه مطالبي جهت آگاهي در رابطه با دعا و حقيقت دعا ارائه مي كنيم:
دعا نوعي عبادت و پرستش است و هر عبادتي كه با قصد قربت انجام شود ؛ يعني عبادت كننده تصميم داشته باشد به خداي خود نزديك شود و به كمالات ذات اقدس اله آراسته گردد، خالي از اثر قربي نيست. دعا كردن، در حقيقت، درمان عطش قلب و تسكين سوزش جان و و نياز روح به عروج به عالم قدس اله است. امام صادق(ع)فرمود: «شما را به دعا سفارش مى كنم. زيرا با هيچ عمل ديگرى همچون دعا, به خدا نزديك نمى 

ادامه نوشته

مجازات مرتد چرا؟

مجازات مرتد چرا؟

نويسنده:سید ابراهیم حسینی
منبع: پرسمان

مگر اسلام آزادی عقیدتی را قبول ندارد، پس چرا مجازات سختی را بر مرتد تحمیل می‏كند؟ آیا اسلام دین حق و منطبق بر عقل و برهان نیست، پس چرا با تحمیل مجازات درصدد ابقاء اجباری مسلمانان بر دین خود كه سابقا و چه بسا از روی ناآگاهی انتخاب كرده‏اند، برمی‏آید؟ اصولا ارتداد به چه معنی است؟ اسباب تحقق آن كدام است؟ ماهیت‏حقوقی آن چیست؟
در قلمرو حقوق و آزادی‏های مذهبی، مسأله ارتداد، از مهم‏ترین و حساس‏ترین موضوعات شمرده می‏شود .

ادامه نوشته

دو بیانیه ی صلح ادیان ابراهیمی

اعلامیّة صلح(1)

ما در اینجا، در شهر (Biel/Bienne) سوئیس در روز 27 نوامبر 1995 به تقویم مسیحی جمع شده‌ایم. 900 سال بعد از «Pope Urben 2» که به عنوان اوّلین جنگ صلیبی در شهر کلرمونت فرانسه در تاریخ 27 نوامبر 1095 شناخته شده است، و تقریباً دو قرن بعد (سال 1291) جنگ‌های صلیبی پایان یافت. امّا یک اعلامیّة صلح واقعی هرگز نداشتیم و جنگ‌های صلیبی در تاریخ به عنوان نمونه‌ای از چگونگی توجیه مذهبی بکار رفته است. حتّی امروزه به خاطرات جمعی و افکار افراطی صلیبی پافشاری می‌شود. وظیفة ما این است که با یکدیگر کار کنیم تا بر این علمکرد غلبه کنیم و به این طرز تفکّر و روحیّة صلیبی پایان بدهیم.

ادامه نوشته

مسيح در آيين يهود (1)

 

چكيده
 

يكي از مدعاهاي مسيحيان اين است كه حضرت عيسي عليه السلام همان مسيحاي انبياي موعود بني اسرائيل است. در مقابل، يهوديان منكر اين امر هستند و مدعي اند مسيحاي موعود هنوز ظهور نكرده است و در انتظار اويند.
اين مقاله با رويكرد تحليلي و بررسي اسنادي به بررسي عهد عتيق، تلمود و عرفان قبالاي يهود پرداخته و تلاش مي كند تا مجموعه ويژگي هاي مسيحا در اين نوشته ها، و انطباق آن بر شخصيت آن حضرت را بررسي نموده و نشان دهد آيا در اين منابع، نشان و يا قرينه اي از الوهيت مسيحا مي توان يافت يا خير؟
كليد واژه ها: بني اسرائيل، مسيحا، يهود، عهد عتيق، عهد جديد، تلمود، قبالا.

ادامه نوشته

شرور از نگاه ادیان (1)

چکیده

مواجهه آدمی با رویه ی دردآلود و اندوهبارزندگانی و رویارویی با مصیبت ها و فلاکت های آن، پرسش هایی را فرا روی ذهن جستجوگراو قرارمی دهد که آیا شر ماهیت واقعی دارد؟ یا آن که ساخته ی ذهن انسان است و توهمی بیش نیست؟
بحث شرورازمسایلی است که انسان را به تفکروا می دارد.پیشینه ی آن به روزهای نخستین حیات بشری بر می گردد و قرن ها افکار فیلسوفان و اندیشمندان را به خود مشغول ساخته و از همان گذشته های دور، راه حل ها و رهیافت هایی برای آن ارائه شده است.با وجود آن که سابقه ی طرح راه حل های عقلی-فلسفی مسأله شر در یونان قدیم به افلاطون و ارسطو بر می گردد، دین های زرتشت، یهود، مسیحیت و اسلام نیز به نوبه ی خود مبحث شرور را مورد توجه قرار داده و راه حل های وحیانی برای آن ارائه کرده اند.
کلید واژگان:قرآن، شر، ادیان، خیر و ماهیت واقعی.

ادامه نوشته

شرور از نگاه ادیان (2)

4- شرور از دیدگاه دین یهود

الفاظ عبرانی و یونانی که به "شرارت"ترجمه شده اند افاده ی معانی مختلف می نماید.درسفر پیدایش(18:23)و سفر تثنیه(9:27)، به معنی "کجی و کج روی"است.درسفرپیدایش (13:13 و 39:9)به معنی "بدی"و درسایر بخش های کتاب مقدس در معانی دیگری وارد شده است.(نک:قاموس کتاب مقدس، ص 521)
دین یهود خداوند را قادر، عادل، و بخشنده می داند و از این رو باید پاسخگوی علت وقوع شرور باشد.دررابطه با شراخلاقی، پاسخ دین یهود ساده است.ازآنجا که خداوند به انسان اختیار داده است، انسان ها مسئول انواع گناهانی هستند که مرتکب می شوند.

ادامه نوشته

شرور از نگاه ادیان (3)

6-2-شر از نگاه روایات

درروایات متواتر و منقول از پیامبر اسلام (ص)و ائمه هدی (ع)برمسأله ی شر و اصل عوض و انتصاب اهتمام فراوان شده است.حضرت علی (ع)درمورد خیر و شر می فرماید:الخیر بتوفیق الله و الشر بخذلان الله و کل سابق فی علم الله.(بحارالانوار، ج5، ص 95)البته این گفته که خیر و شر در دست خداست به معنای این نیست که شرور منسوب به خدایند.درجای دیگر می فرماید:«ان النفس مأوی کل شر و هی رفیق کل سوء.(بحارالانوار، ج77، ص 23)اینک عناوین مهم وعمده ی مسأله ی شر را که در دید مردم شرتلقی می شود ذکر می کنیم.
1/2/6-مرگ و میرهای ناشی از حوادث طبیعی:در روایات متعدد به مسأله ی مرگ در اثر بیماری های مختلف مانند بیماری طاعون و وبا و حوادث طبیعی اشاره شده و کسانی که جان خود را به خاطر این امور از دست می دهند در حکم شهید هستند و اجر آن را دریافت می کنند.درروایتی آمده است:الطاعون شهاده لکل مسلم.(میزان الحکمه، ج5، ص 198)

ادامه نوشته

مقدمه اى بر مقايسه اديان توحيدى (1)

1. نسبت اديان با يكديگر
 

اديان از ديد كلى به دو مجموعه تقسيم مى شوند: توحيدى و غيرتوحيدى. مجموعه اديان توحيدى (شامل يهوديت، مسيحيت، آيين زردشت و اسلام) به سه اصل توحيد، نبوت و معاد قائلند، ولى اديان غيرتوحيدى هيچ يك از اين سه اصل را قبول ندارند: آن اديان به جاى توحيد، از شرك و به جاى نبوت، از حكمت[1] و به جاى معاد، از تناسخ سخن مى گويند. البته توحيد مسيحيت با تثليث و توحيد آيين زردشت با ثنويت همراه است و پيروان هر دو دين مى كوشند تثليث و ثنويت خود را به هر قيمتى با اصل توحيد هماهنگ كنند. درجه توفيق آنان در ايجاد اين هماهنگى به داورى افراد گوناگون بستگى دارد: برخى از پيروان اديان توحيدى بى درنگ آن را از ايشان مى پذيرند، ولى برخى ديگر تسليم تأويل هاى آنان نمى شوند و به پيروى از قرآن مجيد (مائده 17، 72ـ73)، تثليث را كفر مى دانند.

ادامه نوشته

مقدمه اى بر مقايسه اديان توحيدى (2)

10. خداشناسى
 

اصطلاح توحيد در علم كلام اسلامى نخست به مطلق خداشناسى و در مرحله بعد به خداشناسى توحيدى دلالت مى كند.
بيشتر اديان (و شايد همه اديان كنونى) به وجود خدا معتقدند و بيشتر اديانى كه به خدا معتقدند، نام هايى براى او دارند. گاهى هم اسم خاص خدا در دينى يا نزد گروهى از متدينان به فراموشى سپرده مى شود. اسم خاص خدا در هندوئيسم «برهما»، در يهوديت «يهوه»، در آيين زردشت «آهورمزدا» و در اسلام «الله» است. مسيحيت اسم خاصى براى خدا ندارد و كتاب عهد جديد اسم عام «خدا» (در متن يونانى: هوثيوس) را براى وى به كار برده است.

ادامه نوشته

مقدمه اى بر مقايسه اديان توحيدى (3)

11. پيامبرشناسى
 

مسلمانان بر مبناى برخى احاديث به 124000 پيامبر عقيده دارند كه نام حتى 124 تن از آنان در دست نيست. تعداد 313 نفر از ايشان كتاب داشته و 5 تن از ايشان كه «پيامبران اولوالعزم» ناميده مى شوند، صاحب شريعت بوده[40] فقط مسيحيان معتقدند حضرت عيسى(علیه السّلام) با اينكه مى گفته است: «فرستاده نشده ام مگر به جهت گوسفندان گم شده بنى اسرائيل» (متّى 15:24)، پس از رستاخيز از قبر و پيش از صعود به آسمان، به حواريون خويش دستور داده است همه امت ها را شاگرد خود سازند و آنان را به نام پدر، پسر و روح القدس تعميد دهند (متّى 28:19).---

ادامه نوشته

مقدمه اى بر مقايسه اديان توحيدى (4)

12. حكومت
 

با بزرگ شدن اجتماعات بشرى و پيچيده شدن روابط اجتماعى، انسان ها تدريجاً به ضرورت تشكيل حكومت پى بردند. اين ضرورت به حدى است كه انسان ها راضى شدند مقدارى از آزادى فردى خود را فداى مصلحت جمع كنند و بدين منظور، خود را به فرمانروايانى غالباً خودخواه و ستمگر تسليم كردند. صدها، بلكه هزارها سال طول كشيد تا بشر به تدريج فهميد جمهورى از سلطنت بهتر است، ولى شيوه حكومتى مناسب و بى اشكال خود را تا ابد كشف نخواهد كرد. در جمهورى نيمى از مردم حق رأى دارند و هنگام انتخابات، نيمى از دارندگان حق رأى پاى صندوق ها حاضر مى شوند و هنگام اعلام نتايج، آراى نيمى از رأى دهندگان براى تعيين رئيس جمهور همه افراد ملت كافى است كه البته آنان نيز تحت تأثير تبليغات رأى داده اند. و ما شاهد بوديم كه در رژيم پرمدعايى مثل آمريكا، دموكراسى چنان به بن بست رسيد كه دستگاه قضايى حكم به رياست جمهورى بوش پسر داد.
تشكيل دولت كريمه حضرت رسول(صلّی الله علیه و آله و سلّم) در مدينه منوره يكى از آخرين نمونه هاى احساس لزوم حكومت بود. مردم حجاز تا ظهور اسلام، حكومت نداشتند و خان هاى صاحب نفوذ ايشان مانند ابوجهل، ابولهب و ابوسفيان (بر خلاف رهبران ايران، روم و ده ها سرزمين ديگر) پادشاه يا رئيس جمهور نبودند.
پيوند دين و دولت در عهد باستان چنان طبيعى بود كه كسى نمى توانست جدايى آنها را از يكديگر تصور كند. مشروعيت دولت به دين وابسته بود و رهبران آن جوامعِ قديم بين رهبرى دينى و دنيوى جمع مى كردند. در مواردى نيز مانند نظام طبقاتى هندوستان، جامعه بنى اسرائيل در عصر پادشاهان، مسيحيت كاتوليكى اروپا، ارتدكسى روسيه و خلافت عثمانى كه اين دو رهبرى از يكديگر جدا شده بودند، رهبرى دينى از رهبرى دنيوى بالاتر بود و روحانيون به نصب و عزل فرمانروايان اقدام مى كردند.---

ادامه نوشته

واقعه ظهور و دیگر ادیان ابراهیمی

بر اساس آیات قرآن‌، یهود و نصارا تا روز قیامت وجود دارند: “وَ مِن‌َ الّذین‌َ قالوا اِنّا نصاری‌َ اَخَذنا میثاقهم‌… فَأَغرَیْنَا بَیْنَهُم‌ْ العداوَة‌َ وَالْبَغْضَأَ اِلی‌َ یوم القیامة‌…;(مائده‌،۱۴) و از کسانی که گفتند: ما نصارا هستیم‌، از ایشان پیمان گرفتیم‌، و بخشی از آن‌چه را به آن اندرز داده شده بودند فراموش کردند، و ما هم تا روز قیامت میانشان دشمنی و کینه افکندیم‌…”; “وَقَالَت‌ِ الْیَهُودُ یَدُ اللَّه‌ِ مَغْلُولَة‌ٌ…وَأَلْقَیْنَا بَیْنَهُم‌ُ الْعَدَ َوَة‌َ وَالْبَغْضَآءَ إِلَی‌َ یَوْم‌ِ الْقِیَـَمَة‌…;(مائده‌،۶۴) و یهود گفتند: “دست خدا بسته است‌.”…

ادامه نوشته

علت قسم خوردن خداوند به انجیر و زیتون

خداوند متعال در قرآن به زیتون و انجیر قسم یاد کرده است که مفسرین برای آن جواب های ارائه کرده اند اما سوای تفسیرهای که برای این قبیل قسم ها در قرآن آمده است، چرا قرآن به زیتون و انجیر قسم یاد کرده است؟آیا به خاطر فواید غذایی آنهاست؟پرسش را در دو بخش بررسی می کنیم:

ادامه نوشته

جهاد در ادیان مختلف

چکيده

اديان الهي که به حقيقت يکي بيش نيستند و به تعبير قرآن همگي آئين اسلام به شمار مي آيند و تفاوت در شريعت و اصول عملي، معيار تعدد آن هاست، به مثابه لطف ويژه ي الهي از طريق پيامبران اولوالعزم براي تأمين سعادت دنيوي و اخروي انسان ها فرستاده شده اند، ولي آئين اسلام به معناي شريعت پيامبر خاتم که در ميان همه ي شرايع الهي با عنوان شريعت اسلام سهله و سمحه مطرح است و خداوند تنها نسبت به اين شريعت وعده ي مصونيت از تحريف داده، گذشته از عدم تحريف، به حکم ويژگي سهله و سمحه بودن، در بسياري از مسائل اجتماعي- سياسي نسبت به ديگر شرايع موضع اصلاحي دارد. در مسئله جنگ و جهاد نيز اين معنا به صورت ملموسي به چشم مي خورد که مبين صفت مهيمن بودن قرآن نسبت به ديگر کتب آسماني است. نويسنده در اين مقاله در دو بخش جداگانه کوشيده اند که اين واقعيت را به صورت روشني تبيين نمايد.
واژگان کليدي: جهاد، جنگ، دفاع، دخالت بشردوستانه، دعوت جهاني، دين، شريعت، بردباري ديني، بردباري مذهبي.

ادامه نوشته

نیایش در ادیان مختلف

نیایش بعنوان شکلی از رفتار دینی که هدف از آن، جستن ارتباط با موجودیتی است که فرد نیایشگر او را به عنوان آفریدگار خود یا موجودی روحانی در نظر می‌گیرد در ادیان مختلف به شکل های گوناگونی صورت می پذیرد. در همین زمینه از گذشته تا به امروز همواره اعتقادات و باورها، آداب و رسوم، نحوه ی نیایش و پرستش هر مردمی در شکل گیری معابد و نیایشگاه های ایشان نیز نقشی اساسی ایفا کرده است.----

ادامه نوشته

مراسم تدفین از نگاه ادیان مختلف

انسان در طول تاریخ اجتماعات به اشکال گوناگون مردگانش را دفن کرده است. شکل هایی از تدفین وجود دارد که با هنجارهای فرهنگ ایرانی و اسلامی ما ناهمخوان است. در این میان اما مرگ بیپرواترین و صریح ترین سویه ی زندگی و یک واقعیتِ مسلم است. به این جهت یکی از مشکلات انسانها همواره این بوده است که مردگانشان را چگونه و کجا دفن کنند. ---- 

ادامه نوشته

معارف ثابت ادیان

ادیان الهى ، مشتركات زیادى دارند: 

توحید 

تمامى ادیان ، مردم را به توحید و یكتاپرستى دعوت نموده اند. (اعبدوا اللّه ما لكم من اله غیره )

تمامى ادیان الهى با شرك ، بت پرستى و طاغوت درگیر مبارزه بوده اند. (ان اعبدوا اللّه و اجتنبوا الطاغوت )

ادامه نوشته

انتظار در مکاتب و مذاهب

عقیده به منجی، وجود و ظهور او و انتظار برای آمدنش از باورهای مسلم ادیان و فِرَق مختلف است. البته باید بگوییم که مسئله انتظار از محدوده دین فراتر رفته و مذاهب و رویکرهاد های غیر دینی را شامل شده است. برای مثال به چند نمونه از این رویکردها اشاره می کنیم.

ادامه نوشته

آخرالزمان یعنی کی؟

در ادیان آسمانی و برخی مکاتب، فرهنگ ها و خرده فرهنگ ها کم و بیش هشدارهایی درباره آخرالزمان به چشم می خورد و توجه به آن با برخی هشدارها نسبت به اتفاقات آخرالزمانی همراه است. ادیان و مکاتب الهی از زمانی سخن به میان می آورند که انسان در معرض رویدادها و سختیهایی قرار گرفته و با بحرانهای فراروی خویش----

ادامه نوشته

جایگاه انسان شناسانه زن در ادیان الهی

بحث انسان شناسی از اهمیت ویژه ای برخوردار است، زیرا هیچ علم انسانی بدون شناخت انسان به دست نمی آید. انسان شناسی در هر مكتب بر مبنای هستی شناسی آن مكتب شكل می گیرد، كه هستی شناسی به نوبه خود وابسته به جهان بینی است. در جهان بینی روشن می شود كه در نظام هستی یك موجود واجب به نام خدا هست و ما بقی از او هستند.

ادامه نوشته

نماز در ادیان دیگر

نماز ، برترین عبادت ، کلید بهشت و رحمت الهی ، راز و نیاز عاشقانه بندگان است با معبودشان و از آنجا که بشر همواره نیازمند عبادت است ، نماز درطول تاریخ ودرادیان مختلف وجود داشته است اما شاید نحوه و کیفیت آن تغییر یافته ؛ سعی ما بر این است تا در چند عنوان بتوانیم نکاتی درباره نماز ، در موضوعات مختلف ارائه نماییم :

ادامه نوشته

ارتداد در ادیان

ارتداد در تمام ادیان و آیین هایی که در گذشته وجود داشته ودارد با توجه به خواسته ها و ادله هایی مورد پذیرش بوده ودر برخی مواقع نیز اجرا شده است.

ادامه نوشته

واژه شهید در نگاه ادیان

تغییر رنگ شهادت

آنچه در پیش رو دارید نوشته آلیسون زریك ، در مورد واژه شهید و شهادت در ادیان مختلف است . لازم به ذکر است که این مقاله حاصل دیدگاه های نویسنده است و ما فقط به بیان نظرات او می پردازیم  .

ادامه نوشته

عید مشترک همه ادیان

جهان امروزی، جهان اختلاف و نزاع و درگیری بین انسان هاست. از همین رو باید با پیدا کردن اشتراکات جهانی و تمرکز بر روی آن، قدری از التهابات کاست.

ادامه نوشته